dossier 4

Smartphone en aandacht

Phubbing – een samentrekking van ‘phone’ en ‘snubbing’ – is het fenomeen waarbij je meer aandacht spendeert aan je telefoon dan aan de mensen om je heen. Je aandacht erbij houden is fundamenteel, want aandacht geven (en krijgen) heeft een positief effect op ons humeur. Maar ook in sociale interacties zijn onze smartphones stoorzenders. Zo onderbreken we vrij gemakkelijk een gesprek voor een dringende oproep, een sms, een collega die roept, een inkomende e-mail.

  1. Een goed gesprek (zonder gestoord te worden)
  2. Waarom phubbing slecht is voor je relatie
  3. Smartphone op ouderslot
  4. Phubbing op het werk

Een goed gesprek zonder gestoord te worden

“Alleen al de aanwezigheid van een telefoon op tafel is een stoorzender voor een goed gesprek. “

De inhoud van je gesprek is oppervlakkiger met een telefoon op tafel. Je houdt rekening met de kans op een onderbreking, de spanningsboog wordt anders. Als je heel intensief met iemand praat over bijvoorbeeld verdriet of liefde, kan die sfeer na een berichtje of telefoontje helemaal weg zijn.

Deze studie toonde aan dat je je smartphone niet eens hoeft vast te houden om een minder bevredigend gesprek te hebben. ‘In de aanwezigheid van smartphones hebben we voortdurend de drang om naar informatie uit te kijken, digitaal te communiceren en gericht te zijn op andere mensen en andere werelden, verklaarde onderzoekster Shalina Misra. Door onze smartphone op tafel te leggen, zijn we geneigd om heel snel afgeleid te zijn van het face-to-facegesprek, wat de diepte en de kwaliteit van de connectie ondermijnt. Het maakt daarbij niet uit of het over ernstige onderwerpen gaat of over trivia. Er werd ook minder betrokkenheid en minder empathie ondervonden. De ‘slachtoffers’ voelden zich minder begrepen en geremd in de conversatie. Hoe closer je bent met de persoon, hoe nadrukkelijker die gevoelens waren en hoe kwetsender het phubben wordt ervaren door het slachtoffer.

84% van de Vlamingen vindt het vervelend als iemand tijdens een gesprek afgeleid is door de smartphone.

imec.digimeter 2018 www.imec.be/digimeter

Waarom phubbing slecht is voor je relatie

Volgens deze studie leidt het verkiezen van je smartphone boven je partner tot minder tevredenheid over je huwelijk én tot meer ruzies. Bovendien kan alleen al de aanwezigheid van je smartphone tijdens een gesprek met je partner, kinderen of vrienden ervoor zorgen dat zij zich ongehoord, onzichtbaar en onbelangrijk voelen.

Charlie Magazine vroeg aan professor Mariek Vanden Abeele wat de voornaamste bevindingen zijn uit haar onderzoek rond phubbing. “Mensen worden als minder beleefd, minder aandachtig en minder attent gezien als zij hun smartphone gebruiken tijdens een interactie. De manier waarop je aan phubbing doet, speelt een belangrijke rol. We hebben gezien dat je negatiever wordt beoordeeld als je proactief je smartphone vast neemt, dus zonder dat je voorafgaand notificaties hebt ontvangen, dan wanneer er heel duidelijk notificaties zijn binnengekomen en je hierop reageert.

In een ander experiment hebben we gekeken of het probleem ligt bij de onderbreking an sich, of echt bij het gebruik van de smartphone. Daaruit bleek dat ook de onderbreking zonder smartphone een negatief effect had op impressievorming, maar niet op relatievorming.

“Mensen worden als minder beleefd, aandachtig en attent gezien als zij hun smartphone gebruiken tijdens een interactie.”

Vooroordelen ten opzichte van onze gesprekspartner hebben ook een sterke invloed. Verwacht je dat de persoon heel leuk is, dan ben je meer tolerant ten opzichte van phub-gedrag.

Verder blijkt de mate waarin we oogcontact blijven houden tijdens het phubben een belangrijke factor. De impact is groter als je non-verbale gedrag toont dat je aandacht volledig opgeslorpt wordt door je telefoon. Ten slotte zullen mensen die al een negatieve houding hebben tegenover phubbing ook harder oordelen.

Smartphone op ouderslot

“Al mailend en chattend  zijn we als ouder minder betrokken en snauwen we meer. “

Kinderen hebben gelijk om zich te ergeren aan het smartphonegebruik van hun ouders. Niet alleen geven die ouders een slecht voorbeeld, ze ontzeggen hun kinderen ook (een deel van) de interactie die ze nodig hebben om zich te ontwikkelen. ‘Ouders worden veel minder responsief als ze met hun telefoon bezig zijn’, zegt Mariek Vanden Abeele, die aan de universiteit van Tilburg onderzoek doet naar de impact van technologie op sociale relaties.

Phubbing op het werk

Met hun eerste onderzoek rond ‘Boss Phubbing’ onderzochten onderzoekers Roberts & Williams in 2017 de impact van phubbing door de leidinggevende op het vertrouwen dat de werknemers hebben in hun overste en het engagement dat de werknemer toont ten opzichte van zijn of haar overste.

“Boss Phubbing tast het vertrouwen in de leidinggevende aan.”

De werknemer voelt zich niet gerespecteerd door de verdeelde aandacht van zijn leidinggevende. Hierdoor zal de werknemer vertrouwen verliezen in niet alleen de overste, maar ook in zijn of haar eigen werk. Deze negatieve spiraal zorgt ervoor dat het engagement van werknemers ten opzichte van de job en de werkgever pijlsnel keldert.

U_phubbing_v2_B

Hoe niet phubben?